Czy uczniowie czują się bezpiecznie w dębickich szkołach? Dwa spojrzenia na szkolną rzeczywistość
Jak uczniowie dębickich szkół oceniają swoje bezpieczeństwo i reakcje nauczycieli na konflikty? Dwie perspektywy, które skłaniają do refleksji.
autor: kp yamu Jayanath | Pixabay
Ostatnie wydarzenia w polskich szkołach ponownie zwróciły uwagę na bezpieczeństwo dzieci i młodzieży. Pytania dotyczą nie tylko zabezpieczeń budynków, ale także reakcji nauczycieli na konflikty, przemoc rówieśniczą i hejt. Jak szkolną rzeczywistość postrzegają uczniowie z Dębicy? O swoich doświadczeniach opowiadają maturzysta Zespołu Szkół Ekonomicznych oraz 15-letni uczeń II Liceum Ogólnokształcącego.
Ze względu na bezpieczeństwo rozmówców, w związku z ostatnimi wydarzeniami w polskich szkołach, ich imiona nie zostały ujawnione.
Bezpieczeństwo to nie tylko zamknięte drzwi
Szkoła to miejsce nauki, ale również przestrzeń, w której młodzi ludzie budują relacje. Nie zawsze są one łatwe. Bójki, wyzwiska, wykluczanie z grupy czy złośliwe komentarze w internecie mogą wpływać na poczucie bezpieczeństwa uczniów. Nie wszystkie takie sytuacje są widoczne dla nauczycieli.
W ostatnich miesiącach temat bezpieczeństwa w polskich szkołach powracał w związku z niepokojącymi wydarzeniami. W październiku 2026 roku doszło do ataków na terenie placówek oświatowych. W sieci pojawiły się również ostrzeżenia o kolejnych rzekomych zagrożeniach. Wywołały one niepokój wśród uczniów, rodziców i nauczycieli.

Do internetowych doniesień odniosła się Komenda Główna Policji. Jak poinformowano w komunikacie, dotychczas nie potwierdzono, by opisywane w sieci wyzwanie [„Krwawy piątek” – dop. red.] zachęcające do ataków rzeczywiście istniało. Policjanci w całym kraju, w tym funkcjonariusze Centralnego Biura Zwalczania Cyberprzestępczości, weryfikowali zgłoszenia i sprawdzali niepokojące sygnały.
Policja zaapelowała o spokój i niepowielanie niesprawdzonych informacji. Przestrzegła też przed celowym wywoływaniem paniki, które może wiązać się z odpowiedzialnością karną.
W takiej sytuacji szczególnego znaczenia nabierają rzetelne informacje. Ważne jest również to, jak szkoły reagują na niepokojące sygnały i czy uczniowie wiedzą, gdzie szukać pomocy.
Czy każdy powinien móc wejść do szkoły?
Maturzysta Zespołu Szkół Ekonomicznych w Dębicy uważa, że jego szkoła wystarczająco dba o bezpieczeństwo uczniów. Zwraca jednak uwagę, że placówka nie weryfikuje osób wchodzących na jej teren.
.
– Szkoła wystarczająco dba o bezpieczeństwo uczniów, jednak nie weryfikuje, kto wchodzi na teren. Myślę, że nie jest to potrzebne. Nie zdarzyły mi się niepokojące sygnały od innych – mówi 19-latek.
Uczeń nie wskazuje na sytuacje, które wzbudziłyby jego niepokój. Nie uważa też, by kontrolowanie osób wchodzących do szkoły było konieczne.
Inne doświadczenia opisuje 15-letni uczeń II Liceum Ogólnokształcącego w Dębicy. Zwraca uwagę na działania związane z kontrolą wejść do budynku.
.
– Czuję, że szkoła odpowiednio dba o nasze bezpieczeństwo. Aby w jak największym stopniu zadbać o bezpieczeństwo uczniów, wejście do szkoły było dziś pilnowane przez policjantów, a inne wejścia, np. od strony hali sportowej, zostały zamknięte, aby kontrolować, kto wchodzi i wychodzi ze szkoły – relacjonuje.
Obaj uczniowie pozytywnie oceniają bezpieczeństwo w swoich szkołach. Opisują jednak inne doświadczenia. Jeden nie widzi potrzeby kontrolowania wejść, drugi zwraca uwagę na konkretne środki ostrożności.
Ich wypowiedzi pokazują indywidualne spojrzenie na szkolne zabezpieczenia. Nie pozwalają jednak ocenić, jak podobne rozwiązania funkcjonują w innych dębickich placówkach.
„Szkoła jest bierna w dyscyplinowaniu uczniów”
Kontrola wejść to tylko jedna strona szkolnego bezpieczeństwa. Równie ważne jest to, co dzieje się między uczniami. Konflikty mogą przybierać różne formy. Czasem dochodzi do otwartej kłótni lub bójki. Innym razem problemem są złośliwe komentarze, hejt w internecie albo obgadywanie za plecami.

Uczeń Zespołu Szkół Ekonomicznych w Dębicy krytycznie ocenia sposób dyscyplinowania uczniów. Jednocześnie zauważa, że indywidualna prośba o pomoc może przynieść inny rezultat.
.
– Szkoła jest bierna w dyscyplinowaniu uczniów. Wszelkie działania nie przynoszą niczego pozytywnego. Natomiast jeżeli jednostka prosi o pomoc, to raczej problem jest rozwiązywany – ocenia.
Maturzysta ZSE swoją ocenę uzasadnia doświadczeniem z pierwszej klasy technikum. Jak wspomina, doszło wtedy do ostrej awantury, a nauczycielka, która była świadkiem sytuacji, nie potrafiła nad nią zapanować. To doświadczenie wpłynęło na jego postrzeganie reakcji szkoły na konflikty między uczniami.
Ta wypowiedź skłania do zastanowienia się nad tym, jak uczniowie postrzegają szkolne interwencje. Czy wiedzą, do kogo zgłosić problem? Czy mają zaufanie do nauczycieli? A może niektóre sytuacje wolą rozwiązywać między sobą?
Nie każda osoba doświadczająca przemocy od razu mówi o tym dorosłym. Czasem obawia się reakcji rówieśników. Innym razem nie jest pewna, czy zgłoszenie coś zmieni. Właśnie dlatego znaczenie ma nie tylko sama możliwość uzyskania pomocy, ale też przekonanie, że warto po nią sięgnąć.
„Nauczyciele od razu reagują”
Inne doświadczenia opisuje uczeń II LO w Dębicy. W jego ocenie nauczyciele reagują na konflikty, nawet jeśli wydają się drobne. Zwraca też uwagę na działania profilaktyczne organizowane w szkole.
.
– Jak najbardziej. Kiedy tylko ktoś wszczyna jakiś konflikt, nawet drobny, nauczyciele od razu reagują i wyjaśniają okoliczności. Organizowane są również takie wydarzenia jak Tydzień bez Przemocy Rówieśniczej, co jeszcze bardziej pokazuje to, że szkoła reaguje i jest w stanie odpowiednio reagować na takie sytuacje – mówi 15-latek.
Uczeń wskazuje zarówno na interwencje nauczycieli, jak i działania poświęcone przeciwdziałaniu przemocy rówieśniczej. W jego ocenie oba te elementy pokazują, że szkoła reaguje na problemy.
Zestawienie wypowiedzi obu rozmówców ujawnia różnice w ich doświadczeniach. Maturzysta ZSE mówi o bierności w dyscyplinowaniu uczniów. Uczeń II LO podkreśla natomiast szybkie reakcje nauczycieli.
Nie wiadomo, czy rozmówcy odnoszą się do podobnych sytuacji. Ich wypowiedzi nie pozwalają też jednoznacznie ocenić skuteczności działań podejmowanych w obu placówkach. Pokazują jednak, że uczniowie zwracają uwagę nie tylko na obowiązujące zasady, lecz także na sposób ich stosowania.
Jak na bezpieczeństwo reaguje Dębica?
Do kwestii bezpieczeństwa odniosło się również Miasto Dębica na oficjalnych kanałach. W komunikacie opublikowanym w mediach społecznościowych poinformowano, że kadra kierownicza i pracownicy szkół zostali zobowiązani do zachowania zwiększonej czujności. Mają reagować na niepokojące sygnały i zwracać uwagę na sytuacje, które mogą zagrażać uczniom.
Samorząd przekazał, że pozostaje w kontakcie z właściwymi służbami, a sytuacja jest na bieżąco monitorowana. Zaapelował też o zachowanie spokoju i korzystanie ze sprawdzonych źródeł informacji.
Miasto przypomniało, że sytuacje budzące wątpliwości należy zgłaszać dyrekcji właściwej szkoły. W przypadku bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia trzeba natomiast niezwłocznie zadzwonić pod numer 112.

O dodatkowych działaniach poinformowało również II Liceum Ogólnokształcące w Dębicy. W komunikacie opublikowanym w mediach społecznościowych szkoła przekazała, że Miasto Dębica przydzieliło do każdej miejskiej placówki funkcjonariusza policji. Ma on regularnie monitorować teren szkoły i jej najbliższe otoczenie. Działania mają charakter profilaktyczny i służą zwiększeniu bezpieczeństwa uczniów oraz pozostałych osób przebywających w pobliżu placówek.

Są to działania podejmowane w odpowiedzi na potrzebę zachowania większej czujności. Same komunikaty nie przesądzają jednak o tym, jak uczniowie oceniają ich skuteczność ani jak w praktyce rozwiązywane są poszczególne konflikty.
Czy uczeń ma pewność, że otrzyma pomoc?
Dwie rozmowy z uczniami dębickich szkół nie dają pełnego obrazu bezpieczeństwa w lokalnych placówkach. Pokazują jednak, jak różnie młodzi ludzie mogą postrzegać szkolną rzeczywistość.
Jeden z rozmówców nie dostrzega powodów do niepokoju związanych z dostępem do budynku. Jednocześnie krytycznie ocenia sposób dyscyplinowania uczniów. Drugi zwraca uwagę na obecność policjantów przy wejściu i pozytywnie ocenia reakcje nauczycieli na konflikty.
Obaj opowiadają o własnych doświadczeniach. Nie sposób na ich podstawie przesądzić, jak wygląda sytuacja we wszystkich dębickich szkołach. Warto jednak zwrócić uwagę na pytania, które pojawiają się w tle tych wypowiedzi.
Czy młodzi ludzie czują, że mogą o niepokojących sytuacjach powiedzieć? Czy wierzą, że ich zgłoszenie zostanie potraktowane poważnie? I czy wiedzą, do kogo zwrócić się w sytuacji, której sami nie potrafią rozwiązać?
Wypowiedzi dębickich uczniów nie dają jednej odpowiedzi. Pokazują natomiast, że na poczucie bezpieczeństwa składają się zarówno konkretne rozwiązania organizacyjne, jak i indywidualne doświadczenia. To właśnie z perspektywy ucznia widać, jak szkolne zasady funkcjonują w codziennym życiu.
____
,,Szpital nie zostanie zamknięty”. Ostra dyskusja o przyszłości lecznicy w Sanoku – byliśmy na miejscu, by przyjrzeć się rozmowom o przyszłości szpitala. Więcej w artykule.
